Herman Finkers maakt wat los

Heerlijk, die oudejaarsconference van Herman Finkers. Hoewel ik niet continu op de grond lag van het lachen vond ik het wel heel prettig dat er eens niet aan het einde van het jaar – of in mijn geval eigenlijk altijd op nieuwjaarsdag – iemand tegen me aan schreeuwde over alles wat mis ging in de afgelopen twaalf maanden. Finkers roept niet, hij spreekt. En, ook niet onbelangrijk: hij maakt wat los in christelijk Nederland.

Van de wereld

Het is best moedig om een conference te beginnen met Amazing Grace, te eindigen met “ubi caritas et amor, Deus ibi est”, Benedictus van Nursia erdoorheen te vlechten en ondertussen ook Augustinus, Desmond Tutu en je gedachten over de kerkvaders een plekje te geven. Ga er maar aan staan in VARA-zendtijd. Ik – en velen met mij – konden die vijf kwartier Herman Finkers daarom wel waarderen, maar sommige geliefde broeders en zusters waren vooral verontwaardigd. Na een vrolijk stukje van de kant van de EO ging bijvoorbeeld een deel van de achterban los op sociale media.

Finkers heeft namelijk grappen gemaakt over Maria en de heilige Geest, over Jezus en homoseksualiteit, en tot overmaat van ramp was er een naakte vrouw op het podium te zien. Dat kun je als “ware christen” niet goedkeuren, dan ben je “van de wereld” (en dat is iets heel ergs).

Religie en humor

Nu kon ik ook niet om elke grap even hard lachen, maar Finkers’ algemene boodschap over religie vond ik sterk:

Religie, humor en kunst horen bij elkaar. Wanneer een geloof niet tegen grapjes over dat geloof kan, of wanneer het beeldenstormen gaat ontketenen, open je niet de hemel maar de hel.
Herman Finkers, Oudejaarsconference 2015

En eigenlijk passen de heftige reacties van sommige christenen op de voor hen pijnlijke grappen perfect bij die boodschap. De manier waarop Herman Finkers zichzelf als gelovige neerzet – “godsdienstwaanzinnig”, “voor onredelijkheid vatbaar” – laat precies zien hoe belangrijk humor en relativering zijn. Hij blijft ook consequent in termen van ‘ons’ praten wanneer hij de leer van zijn kerk op de hak neemt. Die humor maakt hem daarom niet goedkoop of ongeloofwaardig, integendeel: ik denk dat zelfrelativering en zelfspot meer overtuiging en durf vereisen dan het vasthouden aan stokpaardjes en het koesteren van je eigen lange tenen. Het deed me denken aan wat Youp van ’t Hek laatst zei in De Verwondering:

Het leven zwaar maken is veel makkelijker dan het leven licht maken. Moet je eens opletten: heel veel mensen maken het zwaar. De negatieve artikelen, of zwaar naar het geloof kijken, of zwaar naar het leven kijken, is veel makkelijker (is ook een veel grotere groep) dan te proberen het licht te maken –  jongens, maak het leuk… en neem jezelf niet zo serieus.
Youp van ’t Hek, De Verwondering 21-12-2015

Geloofstentjes

Ik kan me steeds meer in vinden in dit soort gedachtegangen. Het kan misschien wel veilig voelen om je tentje strak te spannen en op elk mogelijk punt met stormharingen vast te zetten, maar als je dat doet mis je alles wat buiten gebeurt. En alles wat buiten gebeurt mist jou. Dat lijkt mij pas zonde. Zet liever een paar hoeken vast en geef de rest wat speelruimte. Dat is wat Herman Finkers doet: hij maakt wat los. Hij morrelt aan de haringen van geloofstentjes en laat het tentdoek wapperen. Dan heb je misschien soms last van koude voeten of lekkage, maar er gebeurt wat. Je kan lachen, je ziet eens een campinggast langswaaien, je komt op nieuwe inzichten. Bijvoorbeeld over ‘onze’ zedenleer:

‘Homoseksualiteit is tegennatuurlijk’. Haha, ja, homoseksualiteit is tegennatuurlijk. Ja, net als over het water lopen, en na een paar dagen weer opstaan uit de dood. Ik bedoel, je zou ook kunnen concluderen dat homoseksualiteit dus eveneens een wonder is.
Herman Finkers, Oudejaarsconference 2015

Wanneer is iets tegennatuurlijks een wonder, en wanneer een zonde? Misschien is God wel milder, lichter en vrolijker dan zij die hem proberen te volgen zich soms kunnen voorstellen.

P.S. Terugkijken kan nog tot 10 januari.

 

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinmail

4 thoughts on “Herman Finkers maakt wat los”

  1. Mooi stuk Lianne. Treffende analogie met de tentharingen.

    ‘Misschien is God wel milder, lichter en vrolijker dan zij die hem proberen te volgen zich soms kunnen voorstellen.’

    Maarja, kunnen we ons überhaupt eigenlijk wel een voorstelling maken van God? En waar baseren we zo’n voorstelling op? Teksten? Van horen zeggen? Onze fantasie?

    1. Dank voor je reactie. Ik denk dat die voorstelling inderdaad op verschillende dingen gebaseerd wordt; zelfs wie zegt zich alleen op de Bijbel te baseren, neemt (onbewust) toch allerlei ideeën mee uit zijn cultuur, opvoeding, platen uit de Kinderbijbel, etc. Neemt niet weg dat we ons dus wel degelijk een voorstelling kunnen maken van God. Of je nu een man met een baard op een wolk voor je ziet of iets/ iemand heel anders, het gaat denk ik toch vooral om de innerlijke eigenschappen.

Reacties zijn gesloten.